Lucardo is een kasteel-dorpje vlakbij Montespertoli. Je hebt het mooiste uitzicht dat je maar hebben kunt, over heel Toscane zo’n beetje (moet je wel geluk hebben met het weer!).
Al in 1313 stond Lucardo bekend om de goede kaas die hier vandaan kwam. Marzolino. Een schapenkaas die met cardo, een prachtige distel die overal spontaan in midden-Italie groeit, werd gestremd. Deze soort Marzolino is bijna verloren gegaan. Het is een lang proces voor er een goede kaas uit komt en die kaas moet daarna ook nog ‘ns lang rijpen. Geen wonder dus dat, zeker na de tweede wereldoorlog en het op gang komen van de echte industrialisatie, geen boer nog Marzolino maakte.
Een paar jaar geleden kwam hier in de buurt het idee op om onderzoek te doen naar die schapenkaas en is er zelfs een DOP (Di Origine Protetta) ontstaan.
De kunst van het kaas maken, deze kaas in elk geval, werd eeuwenlang van vrouw tot vrouw overgedragen en diende als bruidsschat. Zeer waardevol. De Marzolino was in heel Europa bekend en gewild en historici hebben in vele documenten informatie teruggevonden hierover.
Zo. Dat ter introductie.
Vandaag was er een wandelingetje georganiseerd rondom Lucardo die eindigde bij een jonge boer die schapen heeft en die oude soort Marzolino gaat proberen te maken. Een heel interessante en nuchtere jongen, die tegenover iedereen koeltjes beweerde dat waarschijnlijk de Marzolino zo beroemd was destijds omdat de rijke families deze kaas produceerden en heel Europa door brachten. Hij zei dat de Chianti wijn hetzelfde voordeel had al die jaren geleden (met andere woorden, het product was niets bijzonders, maar wie het produceerde wel). Erg grappig en waarschijnlijk ook waar, zoals dat soms wel vaker met grappige opmerkingen is. Niet iedereen was even blij met deze bewering. Na jaren studie is het per slot van rekening een wat trieste conclusie dat eeuwen terug ook de ‘wet van de marketing’ al gold.
Overigens … wellicht is dit concept van eeuwenoude marketing op zich ook een studie waard?
Hoe dan ook, het was een interessante middag. De kaas die we te proeven kregen was nog niet de Marzolino van al die eeuwen terug, maar de jonge kaasmaker/schapenhoeder blijft experimenteren en is vastberaden een goed en natuurlijk product voort te kunnen brengen, hij weet alleen nog niet wanneer. De kaas die hij nu maakt is overigens prima, maar niet gemaakt op die traditionele en erg complexe, tijdrovende, manier.
Er was regen voorspeld, maar het bleef droog. De foto’s zijn wel erg somber, maar de vrolijkheid van de wandeling blijft mij nog een hele tijd bij!
Kasteel Santa Maria Novella, naast Lucardo.
Montespertoli met regen op de achtergrond.
San Miniato en op de achtergrond Monte Pisano (inderdaad, waar Pisa ligt)
De kaas! Jong en fris, probeersel van de kaasmaker die het vak leert.
