Posted in: Toscane, Wandelen Toscane

Foto’s van vandaag

Een warm waterig zonnetje scheen vanochtend, als dat schijnen mag heten tenminste.

Het kasteel van Poppiano met de cipressenlaan rechts ervan, een triestig grauw geheel. Het heeft wel wat ook zonder de prachtige kleuren groen …

allemaal-italiaanse-cultuur-1

Net ging ik even met het hondje lopen. Bij wat volkstuintjes was iemand bezig tomaten in te maken. Deze methode met het olievat op z’n zij, had ik nog niet eerder gezien, maar ik kreeg enthusiast tekst en uitleg.
Overigens wordt er niets meegekookt tegen het breken van de potjes! (zie http://winitalie.com/2015/09/06/tomaten-inmaken-op-zn-italiaans/).

allemaal-italiaanse-cultuur-2

Iets verderop de rijpe druiven. Veel wijngaarden zijn al geplukt en de weggetjes rondom het dorp worden bevolkt door afgeladen karren getrokken door luide tractoren. Met een rotvaart rijden ze ook door het dorp.
De scholen zijn begonnen en kinderen lopen met fluoriserende jasjes door de straten, op de voet gevolgd door de altijd bezorgde ouders, ook zij met zelfde soort jassen, in extra large uitvoering. Ik begrijp echter wel waarom hiertoe besloten is!

allemaal-italiaanse-cultuur-3

Het kasteel van Sonnino omringd door wijngaarden.


allemaal-italiaanse-cultuur-4

Een wijngaard weer verderop. Net geplukt, met de hand zelfs! Ik was erheen gelopen in de hoop wat foto’s te kunnen nemen. Tegen de tijd dat ik aan kwam was de wijngaard verlaten.
Wellicht zie je over een paar jaar nauwelijks meer wijngaarden die met de hand worden geplukt. Hoewel … alle wijnmakers die machines gebruiken zweren dat die machines heel goed werken, maar hun betere wijnen worden toch met de hand geplukt. Rara waarom …


allemaal-italiaanse-cultuur-5

Tot slot het kasteel van Poppiano, aan de somberheid van vanochtend ontsnapt.


allemaal-italiaanse-cultuur-6

Posted in: Toscane

Fruit!

Vooral heel veel pruimen …

Niet te pruimen? Waarom hebben we die uitdrukking in het Nederlands? Zal wel te maken hebben met het werkwoord ‘pruimen’, op tabak kauwen. Lijkt me bijster smerig, maar wellicht is het gezonder dan roken. Maar dat is een heel ander verhaal.

Het stikt in Toscane dit jaar van het fruit. Emmers pruimen heb ik al ingemaakt en ik kan bijna geen vijg meer zien, appeltjes vallen van de bomen (… jammer dat niemand meer die kleine appeltjes eet, ze zijn echt zalig). Kortom, een goed jaar voor fruit.

De druivenoogst is ook voorzichtig van start gegaan, ik zag al een oogstmachine door het dorp rijden en ik hoor iedereen zeggen dat ze met de pluk gaan beginnen. Het is vroeg dit jaar, maar we hadden dan ook een warme zomer. Stikheet kun je wel zeggen.

Deze vijgen plukten we afgelopen weekend hier buiten het dorp tijdens een prachtige wandeling. De boom stond, zoals wel vaker, bij een verlaten huis. De vijgen zijn overheerlijk, of eerlijk gezegd waren ze dat want deze foto is van maandag en de vijgen zijn inmiddels ruimschoots op.

vijgen

Posted in: Bijzondere mensen, Italiaans

Oud en zorgzaam

Gisteren liep ik naar het centrum van Montespertoli en zag een bejaarde dochter die haar nog veel ‘bejaarderdere’ vader ‘uitliet’.

Je ziet het vaak hier in Italie dat ouderen met ondersteuning een eindje gaan wandelen, al dan niet volledig kromgetrokken en/of scheef. Zolang ze recht en redelijk stevig op de been zijn doen ze alles zelfstandig, maar zodra dat niet meer gaat, schuifelen ze moeizaam naast een jonger exemplaar over de stoep (als die al bestaat en niet volstaat met geparkeerde auto’s).

De hoogbejaarde man kwam langs een plantenbak van de gemeente. Er zat een struik in die wat dode takken had. De man ging, ondanks luid protest van zijn dochter, dat wel even in orde brengen. Zijn handen zaten al onder de aarde en de plant werd keurig de aandacht gegeven die het verdiende alvorens ik voorbij was en het stel niet langer kon observeren.

Deze generatie heeft op het land gewerkt en de zorg voor alles wat groeit en bloeit, de zorg voor de directe omgeving, zit hen in het bloed. Prachtig om te zien.

De dochter schaamde zich uitgebreid en dat typeert wellicht het verschil in cultuur dat in Italie (en niet alleen hier) is ontstaan. Gelukkig pakken een aantal jongeren het roer over, twee generaties overslaand!

Posted in: Italiaans

Laatste telefooncel?

laatste-telefooncel

Al maanden hangt er op de zijkant van deze telefooncel bij mij in de straat (waar zie je ze nog tegenwoordig?) een officieel gestempeld papiertje met daarop de aankondiging dat de telefooncel 17 juni wordt verwijderd.

Het ding staat danig in de weg, midden op het trottoir zodat je er niet langs kunt, met stelselmatig een auto ernaast geparkeerd. Hoe hebben ze het kunnen bedenken! Iets verderop is de stoep meters breed namelijk, maar daar staat altijd gewoon een auto, dus daar kun je ook niet lopen. Had de telefooncel daar gestaan, dan was er geen plek voor een auto en nog wel voor voetgangers, maar er zijn vast krachten in het spel geweest waar alleen de intimi verstand van hebben. Zo gaat dat (helaas) erg vaak hier in Italie.

Maar goed, de telefooncel wordt één dezer dagen weggehaald.

Nu afwachten of de stoep, stoep wordt, of extra parkeerplaats!

 

Posted in: Fietsen in Toscane, Florence, Toscane

E-bike tour bij Florence

Ik had al geschreven dat ik help met opzetten van een bedrijfje dat e-bike tours organiseert rondom Florence, erg leuk voor een dagje Toscaanse natuur (en cultuur!).

Vorige week waren we met een hele groep samen om de e-bikes over te fietsen van het huis van de eigenaar, naar de winkel in Montespertoli waar je (binnenkort) ook e-bikes kunt huren.

Een vriend van hen maakte film vanuit een Ape (de beroemde driewieler met open bak) en langs een steile weg reden we van San Quirico langs het kasteel van Poppiano naar Montespertoli. Ik maakte een filmpje met de GoPro vanaf mijn stuur.

We hebben het de ’transumanza’ van de e-bikes genoemd, omdat vroeger in dit gebied twee keer per jaar de Transumanza voorbij kwam.

Transumanza?
Vroeger gingen de grote kuddes dieren met hun herders van de bergen naar het platteland en in Toscane was dat van de Apennijnen naar de Maremma (overwinteren gebeurde in de Maremma, dichtbij zee). Dat heet de Transumanza.

Met het moderniseren van de landbouw was deze kudde verhuizing niet langer nodig omdat de dieren in de winter op stal kunnen staan en er voer genoeg is voor hen om de winter door te komen.

Vandaar dat we de verhuizing van de fietsen over de weg de Transumanza hebben gedoopt.

Posted in: Toscane

Wijnfeest in Toscane

Het dorpje waar ik woon, Montespertoli, heet ook wel ‘La città del vino’ (de stad van de wijn). Rondom het dorp stikt het van de wijngaarden, wijnkastelen en eeuwenoude villas waar ook al eeuwen wijn wordt gemaakt, Chianti wel te verstaan. De bij-naam kan dus wel kloppen.

Sinds zaterdag is hier het jaarlijkse wijnfeest losgebarsten, La Mostra del Chianti. Het stadje staat vol standjes waar je wijn kunt proeven, er zijn optredens, markten, shows van oude tractoren, oude auto’s en oude motoren en zo nog van alles.

wijnfeest-chianti-3 wijnfeest-chianti-4

Een heel gezellige boel. Gisteren (zondag) kon je over de hoofden lopen. Dat is niet echt mijn hobby, dus we zijn een eindje gaan wandelen… door de wijngaarden, langs wijnkasteel ‘Poppiano’ (wie deze blog volgt heeft dat kasteel al vaker voorbij zien komen, ik kijk er namelijk op uit vanaf mijn huis).

wijnfeest-chianti-1 wijnfeest-chianti-2

Overigens is Montespertoli een fantastisch dorpje. Het is niet aantrekkelijk op de gebruikelijke manier, want het dorpje heeft weinig oude architectuur over. De sfeer is hier echter altijd geweldig, het hele jaar door.

Ik zou wat vaker foto’s van het dorpje zelf moeten maken, maar het is zo mijn thuis geworden dat ik er nooit aan denk een fototoestel mee te nemen. Deze twee foto’s hieronder van zondag zeggen dus niets over het dorpje, maar toch ook weer wel.

Hier geen schitterende kerken of imposante gebouwen, maar kleine gebaren die een dorp leefbaar maken en bewoners die van bloemen houden. Wellicht dezelfde mensen die het pleintje elke avond bevolken om de laatste roddels uit te wisselen (de vrouwen) of stoere verhalen over voetbal of motorraces te vertellen alsof ze er zelf aan mee hebben gedaan (de mannen).

wijnfeest-chianti-5 wijnfeest-chianti-6

Posted in: Bijzondere mensen, Wandelen Toscane

Eeuwenoude kaas uit Toscane

Lucardo is een kasteel-dorpje vlakbij Montespertoli. Je hebt het mooiste uitzicht dat je maar hebben kunt, over heel Toscane zo’n beetje (moet je wel geluk hebben met het weer!).

Al in 1313 stond Lucardo bekend om de goede kaas die hier vandaan kwam. Marzolino. Een schapenkaas die met cardo, een prachtige distel die overal spontaan in midden-Italie groeit, werd gestremd. Deze soort Marzolino is bijna verloren gegaan. Het is een lang proces voor er een goede kaas uit komt en die kaas moet daarna ook nog ‘ns lang rijpen. Geen wonder dus dat, zeker na de tweede wereldoorlog en het op gang komen van de echte industrialisatie, geen boer nog Marzolino maakte.Screen Shot 2015-05-23 at 21.17.49

Een paar jaar geleden kwam hier in de buurt het idee op om onderzoek te doen naar die schapenkaas en is er zelfs een DOP (Di Origine Protetta) ontstaan.

De kunst van het kaas maken, deze kaas in elk geval, werd eeuwenlang van vrouw tot vrouw overgedragen en diende als bruidsschat. Zeer waardevol. De Marzolino was in heel Europa bekend en gewild en historici hebben in vele documenten informatie teruggevonden hierover.

Zo. Dat ter introductie.

Vandaag was er een wandelingetje georganiseerd rondom Lucardo die eindigde bij een jonge boer die schapen heeft en die oude soort Marzolino gaat proberen te maken. Een heel interessante en nuchtere jongen, die tegenover iedereen koeltjes beweerde dat waarschijnlijk de Marzolino zo beroemd was destijds omdat de rijke families deze kaas produceerden en heel Europa door brachten. Hij zei dat de Chianti wijn hetzelfde voordeel had al die jaren geleden (met andere woorden, het product was niets bijzonders, maar wie het produceerde wel). Erg grappig en waarschijnlijk ook waar, zoals dat soms wel vaker met grappige opmerkingen is. Niet iedereen was even blij met deze bewering. Na jaren studie is het per slot van rekening een wat trieste conclusie dat eeuwen terug ook de ‘wet van de marketing’ al gold.

Overigens … wellicht is dit concept van eeuwenoude marketing op zich ook een studie waard?

Hoe dan ook, het was een interessante middag. De kaas die we te proeven kregen was nog niet de Marzolino van al die eeuwen terug, maar de jonge kaasmaker/schapenhoeder blijft experimenteren en is vastberaden een goed en natuurlijk product voort te kunnen brengen, hij weet alleen nog niet wanneer. De kaas die hij nu maakt is overigens prima, maar niet gemaakt op die traditionele en erg complexe, tijdrovende, manier.

Er was regen voorspeld, maar het bleef droog. De foto’s zijn wel erg somber, maar de vrolijkheid van de wandeling blijft mij nog een hele tijd bij!

oude-toscaanse-kaas-1 Kasteel Santa Maria Novella, naast Lucardo.

oude-toscaanse-kaas-2Montespertoli met regen op de achtergrond.

oude-toscaanse-kaas-3 San Miniato en op de achtergrond Monte Pisano (inderdaad, waar Pisa ligt)

oude-toscaanse-kaas-4De kaas! Jong en fris, probeersel van de kaasmaker die het vak leert.

Posted in: Bijzondere mensen, Fietsen in Toscane, Toscane, Wandelen Toscane

Molen en dijk ineen

Il Mulinaccio is een goed verborgen ‘geheim’ in de Chianti, Toscane. Begin 1600 besloot een rijke familie een dijk te bouwen in het stroompje dat hun vallei doormidden brak. Ja! Daar staat ‘hun’ want destijds hadden rijke families geweldige landgoederen die vaak vele heuvels in beslag namen.

De dijk zou in eerste instantie twee functies hebben, er zou een recreatie meertje opstaan voor de familie en de dijk kon als brug dienen.

Vervolgens kwamen ze op het idee om in de dijk een molen te bouwen. Bijzonder innovatief. Het schijnt erg veel geld te hebben gekost. Ondanks dat raakte eerste molensteen al na een paar jaar buiten gebruik omdat er teveel slib in het water zat en de andere molenstenen volgden.

Jaren lang werd gretig van het meertje gebruik gemaakt, tot er twee jongens in verdronken. Er werden gaten in de dijk gemaakt … en wég was het meertje.

De ruïne van dit avontuur staat nog. Er zijn plannen om het wat op te knappen omdat het een uniek gebouw is, als je dit een gebouw kunt noemen. Om het te vinden moet je iemand kennen die weet waar het is … dus ik heb geluk gehad!!

molen-dijk-toscane-1 molen-dijk-toscane-2 molen-dijk-toscane-3 molen-dijk-toscane-4

 

Posted in: Italiaans, Wandelen Toscane

Spelling ging wel eens fout …

We liepen afgelopen zaterdag mee met een rondleiding bij Semifonte, een dorpje dat eeuwen geleden door de ‘Fiorentini’ is vernield, met bewoners en al, omdat het dorpje erg snel groeide en zodanig een bedreiging voor Florence vormde.

Hoor ik daar iemand zeggen dat het ‘vroeger allemaal beter’ was?

Er is helemaal niets van het dorpje over. Wel staat er nu een schitterende kapel, exacte replica van de dom van Florence, maar dan 8 keer kleiner. Ik schreef er al eerder een blogje over. Helaas was het slecht weer, dus de foto is erg grijs.

miniatuur-dom-florence

We kwamen bij deze korte rondleiding onder andere langs een bron, de bron van Caterina. Er is een monumentje omheen gebouwd met onder andere drie marmeren gedenktekens. Op elk gedenkteken staat de naam van Caterina anders gespeld … .

Een prachtige anekdote gerelateerd aan deze bron is dat men er vroeger kwam omdat je dan van je longontsteking zou genezen. Dat was ooit iemand overkomen. In de loop der eeuwen echter is er een extra ‘gave’ van de bron bijgekomen. De bron zou ook helpen bij het aanmaken van moedermelk.

Op één van de marmeren plakken staat het Latijnse woord ‘latice’, hetgeen Latijns is voor ‘stromend water’. In het Italiaans is het woord voor melk ‘latte’. Je ziet dus al direct waar het geloof dat de bron goed was voor de stimulering van moedermelk, vandaan is gekomen. Men kende blijkbaar de taal niet zo goed…

latice-is-stromend-water

Overigens drinkt de lokale bevolking nog altijd gretig uit deze bron, volgens typisch Italiaanse traditie, en niemand wil er iets van weten dat het water wel eens niet zo gezond zou kunnen zijn. Het zou purificerende krachten hebben, werd door de deelnemers aan de rondleiding (veelal lokale mensen) beweerd. Dus deed de archeoloog het deurtje open waardoor je zicht had op het reservoir waarin het bronwater eerst verblijft alvorens het uit het kraantje te komen.

Eén van de andere deelnemers had als reactie: ‘ecco perché purifica quest’acqua!’ (aha, daarom is het water dus purificerend).

purificerende-bron-toscane

Back to Top