Wijn en olijfolie – W in Italie

Moestuin Toscane, Toscane, Wijn en olijfolie

Alles gaat z’n gangetje

Written by willemijn lindeboom 18/04/202618/04/2026 4 reacties

De tijd vliegt zoals gewoonlijk en het is er niet van gekomen een blog te schrijven. Vaak genoeg heb ik een idee voor een blog, maar het komt er niet van.

Ik heb alle olijfbomen gesnoeid en de kruiden die ik in de wijngaard heb geplant vrijgemaakt van gras zodat ze licht krijgen en kunnen groeien. Ik heb allemaal tomaten en courgettes en zo gezaaid en hoop deze aanstaande week in de moestuin te gaan zetten. Die moestuin moet ik nog wel eerst voorbereiden.

Mijn laatste bericht ging over het konijn van de buurman. Dat beestje is hier nooit terechtgekomen want de buurman heeft hem overdag vrij laten rondlopen en op dag twee van die vrijheid heeft een vos hem opgegeten. Zo gaat dat!

Ik heb een groot duivenprobleem, maar het lijkt erop dat ik een oplossing heb gevonden. Er vlogen de laatste tijd wel 30 duiven om mij heen als ik de kippen te eten gaf. De kippen stopten met eieren leggen. Deze hele winter hebben we nauwelijks een ei van ze gehad. Het kwartje viel wat laat bij mij, maar ik zag dan toch ineens het verband ertussen. De kippen kregen blijkbaar niet genoeg voer binnen om eieren te kunnen produceren.

De kippen krijgen nu in hun afgesloten ruimte te eten waar de duiven niet in kunnen (zodra de kippen binnen zijn doe ik alles dicht). Het is wat meer werk, maar het resultaat is er. Er zitten ’s ochtends niet langer 30 duiven op mij te wachten met al hun lawaaierige gefladder en uiterst brutale gedrag. Het heeft even geduurd voordat de kippen deze nieuwe methode snapten, maar met enig geduld (niet mijn sterkste eigenschap) en erg veel frustratie is het gelukt en krijgen ze nu allemaal voldoende te eten. Een hele opluchting.

Hier wat foto’s van de afgelopen tijd … met korte uitleg erbij.

Bijzondere mensen, Moestuin Toscane, Wijn en olijfolie

Wat bamboe

Written by willemijn lindeboom 12/02/202613/02/2026 4 reacties

Een paar weken geleden stopte er een klein rood autootje terwijl ik buiten bezig was. Een oudere meneer met gigantische buik stapte uit en vroeg of hij wat bamboe mocht komen halen. Wij hebben een dichte strook bamboe aan het eind van ons land. Iedereen uit de buurt weet dat en af en toe vragen mensen of ze er wat van mogen gebruiken.

Tot zover niets vreemds dus. Ik zag vervolgens meerdere keren dat rode autootje in de buurt van het bamboeplekje staan en vroeg mij af hoeveel deze man in Godsnaam nodig had.

Vandaag stond hij er weer en ben ik maar even poolshoogte gaan nemen. Er stond nog bamboe, dus dat was goed nieuws. Ik besloot desondanks toch om even te vragen naar zijn plannen. De man maakte direct zijn excuses. Hij is vier keer bamboe komen halen omdat hij elke keer meer nodig heeft dan hij dacht.

Ik zei hem dat dat geen probleem was, per slot hebben we nog genoeg bamboe over, maar dat het wel prettig zou zijn geweest als hij wat duidelijker had gezegd dat hij behoorlijk veel bamboe nodig heeft, dan weet ik dat.

Na uitgebreid zijn excuses nogmaals te hebben gemaakt begon hij vragen te stellen. Wonen wij hier? Hebben wij de olijfbomen gesnoeid (hij herinnerde zich dat alles was verwilderd en niemand bij de bamboe, of de rest, kon komen). Zijn wij getrouwd? … de vragen werden al wat vreemder … is mijn vriend ouder dan ik … heb ik kinderen? Hij vertelde uitgebreid over zichzelf ook.

Als een wildvreemde dit soort vragen begint te stellen is dat vreemd uiteraard, maar veel mensen uit het dorp zijn enorm nieuwsgierig naar ons. Ze weten wel wat, maar niet alles. Deze man kan nu met een lading bamboe en extra roddelkennis terug naar huis. Echt fantastisch natuurlijk.

Op een gegeven moment zei hij dat zijn vrouw vervelend is. Ik zei dat dat wel erg naar klonk en hij haalde zijn schouders op en zei dat het inderdaad niet leuk is om te zeggen, maar, herhaalde hij gelaten: mijn vrouw is vervelend. Iedereen zegt het. Zijn vrouw weet het zelf ook. Ze is altijd boos en loopt te schelden en tieren en kan er niet mee stoppen. Ik zei dat dat erg vervelend voor zijn vrouw is en dat was hij volmondig met mij eens. Ook wel vervelend voor de man zelf, voegde ik er na een tijdje aan toe. Nee hoor, zei hij, voor mij is het geen probleem. Ik ga gewoon weg als ze weer vervelend doet en heb er dus geen last van.

Tsja … ik opperde dat dat misschien een reden is voor haar ontevredenheid, maar dat kwartje viel niet.

Ik zei dat ik weer verder ging met het snoeien van de wijngaard. Hij wees naar de heuvel en vroeg: die wijngaard? Ja, die wijngaard! Huren jullie of hebben jullie hem gekocht? Gekocht! En U snoeit hem? Hij viel om van verbazing. Ja, ik snoei hem.

Hij beloofde dat hij niet nog meer bamboe zou komen halen en nodigde mij uit langs te komen om zijn bamboecreatie te zien. Uiteraard zei ik dat ik dat zou doen, maar ben het allerminst van plan!

Wijn en olijfolie

Onze wijn

Written by willemijn lindeboom 18/12/2025 1 reactie

We hebben een wijngaard. We spuiten helemaal nergens mee, dus het is een klein wondertje dat we dit jaar druiven hadden. Het waren er niet heel veel (gelukkig maar, want we zijn nog niet klaar voor een echt grote oogst), maar we hebben wat wijn. We hebben zelfs meer wijn dan we in een jaar normaal gesproken drinken (en dat is behoorlijk veel).

Als je nergens mee spuit en het is een nat voorjaar, verrotten de druiven meestal wegens verschillende schimmels en ziekten die ontstaan. Ik ben druk bezig de wijngaard zo aan te passen dat de wijnranken gezonder worden en de druiven dus ook. Ik hoop over 4 jaar echt resultaten te zien. Het duurt een tijdje want de planten die ik heb gepoot moeten groeien (bomen en kruiden). Zij gaan ervoor zorgen dat de biodiversiteit toeneemt, de grond op een natuurlijke manier vruchtbaar wordt en zo langzaam de wijngaard echt tot leven komt. Dat is in elk geval de bedoeling.

Maar goed, terug naar de wijn van dit jaar. We hebben de druiven heel nauwkeurig geselecteerd en alleen van de perfecte wijn gemaakt. Eerst de druiven van de steeltjes (hebben we een apparaat voor), daarna zo’n 10 dagen in een open vat gisten, daarna licht persen (heb ik met de hand gedaan want we hebben nog geen pers) en daarna in een stalen vat met luchtslot (de witte wijnen waarvan we veel minder hebben, in een grote fles van 54 liter, ook met luchtslot). Zo kan de CO2 eruit, maar kan er geen zuurstof bij.

Een tijdje geleden alweer hebben we de wijnen overgeheveld omdat alle drab op de bodem komt te liggen en het leek ons beter om dat te verwijderen.

Op deze manier krijgt de wijn ook flink veel lucht en dat kan een probleem zijn, maar het kan de wijn ook beter maken. Wij moeten alles nog leren, dus we proberen maar wat.

We hebben twee soorten rode wijn en twee witte.

Tot onze grote en aangename verrassing, zijn alle wijnen die we tot nu toe hebben geprobeerd, goed te drinken. Hoe lang dat nog zo blijft is de vraag. De rode wijn die voor het overhevelen een beetje rook naar lijm, heb ik door een koperen dakgoot laten vloeien en flink geroerd (tip van wijnmakers hier in de buurt). Sindsdien is de wijn echt beter. Wij ruiken helemaal geen lijm meer. Deze wijn is nu onze huiswijn. Het is nog wat vroeg om de wijn van 2025 nu al te drinken, het is namelijk geen ‘vino novello’ (die worden op een speciale manier gemaakt) maar hij is prima. Waarom zouden we dan wijn kopen?

Al met al is het een hele klus om zelf wijn te maken, maar het is leuk werk. Oogsten, de druiven verwerken, na een tijdje persen en daarna nog een keertje overhevelen. We hebben helemaal niets toegevoegd en tot nu toe zijn de wijnen OK. Over een paar maanden kijken we weer verder!

Toscane, Wijn en olijfolie

De wijngaard

Written by willemijn lindeboom 12/12/2025 4 reacties

De afgelopen tijd heb ik veel werk in de wijngaard verzet.

Zo heb ik ruim een vuilniszak vol met plastic en ijzeren draadjes van alle wijnranken verwijderd. Het was meer dan een week werk, maar ik ben eindelijk klaar.

Deze emmer hieronder was van twee rijen en er zijn zo’n 40 in totaal.

Een paar ochtenden geleden was er een prachtige zonsopkomst, met zicht op de wijngaard.

Hieronder een foto genomen vanaf de eerste rij druiven. De wijngaard eindigt bij de olijfbomen verderop. Het duurt dus lang voordat ik iets af heb als ik de hele wijngaard door moet.

Bijzondere mensen, Wandelen Toscane, Wijn en olijfolie

Schattige jonge mannen

Written by willemijn lindeboom 14/11/2025 1 reactie

Gisteren was ik in de wijngaard bezig. Ik heb al ruim 2000 jonge kruidenplantjes (van twee cm hoog) gepoot, maar er komen er nog meer en ik ben momenteel de grond daarvoor aan het voorbereiden.

Er loopt een kleine asfaltweg bovenlangs de wijngaard. Er liepen twee mensen met hun jas keurig onder de arm. De ene zei tegen de andere, onder andere: ‘dat is die Nederlandse’. De zon was aan het ondergaan en stond achter hen, dus ik kon niet zien wie het waren en ook de rest van hun gesprek kon ik niet goed horen.

Vandaag kwam ik ze heel toevallig weer tegen, maar op een andere weg. ‘Gelijkvloers’ ditmaal. Keurig de winterjassen onder de arm (het is 18 graden of zo, maar wél half november, dus … je moet een winterjas mee). Ik luisterde naar een Amerikaanse podcast op de luidspreker van mijn telefoon, dus goed hoorbaar. Een van de twee jongens stopte mij verlegen en vroeg hakkelend of ik Engels sprak. Het was ontzettend schattig!

We hebben al met een een half uurtje staan praten, in het Engels. Er kwam in het begin een buurvrouw langs die stopte en vroeg ik of eindelijk twee hulpjes had gevonden … Ze is over de tachtig en altijd wel in voor een praatje, dus ze bleef lang kletsen over onder andere olijven en wolven, genietend van het onverwachtse publiek.

Nadat de buurvrouw verder was gereden ben ik gewoon in het Engels doorgegaan met de jongens. Het was zo overduidelijk dat ze heel graag wilden oefenen! Ze waren even uit het veld geslagen en probeerden in het Italiaans verder te gaan, maar ik zei dat ik aannam dat ze mij hadden aangesproken omdat ze graag Engels wilden praten en dat we dat dus gingen doen.

Ik heb mij enorm vermaakt, per slot spreek ik ook nooit Engels en al helemaal niet met twee jonge frisse en schattige mannen die de wereld willen verbeteren.

Bijzondere mensen, Wijn en olijfolie

Grasmaaier

Written by willemijn lindeboom 24/07/2025 4 reacties

We hebben vorig jaar een grasmaaier gekocht voor zwaar werk, een kleine klepelmaaier. Ideaal voor ongelijk terrein. Vorig jaar heeft ie prima gewerkt, maar dit voorjaar is ie drie keer zo’n beetje ontploft, met enorm veel rook en nogal veel stress (gelukkig heb ik geen hartproblemen). Ik heb het bedrijf dus gebeld waar we hem hadden gekocht. Meerdere keren. Uiteindelijk zou er iemand komen.

Na nog wat weken (in het voorjaar hebben ze het echt heel erg druk en dat snap ik) kwam de eigenaar. Hij begon eerst in de bloedhitte wat te maaien en vernielde direct twee planten (volgens mij duidelijk zichtbaar). Hij was op weg naar de derde toen ik hem nog net kon stoppen.

Ik was zwaar geïrriteerd. Hij bood niet eens zijn excuses aan.

Ik wees hem waar hij rustig kon maaien zonder kwaad te doen. Hij maaide een halve strook per keer. Ik vroeg na een tijdje waarom hij maar een halve strook deed. Dat bleek omdat het gras erg hoog en hard was en de maaimachine zou een hele strook niet aankunnen. Ik vroeg of hij was gekomen om het probleem op te lossen, of om aan te tonen dat de maaimachine geen enkel probleem had. Hij zei dat mijn veld echt alleen door een tractor kon worden gemaaid, dat zijn maaimachine hier niet voor bedoeld was. Ik raakte nog meer geïrriteerd, want toen we de machine hebben gekocht heb ik duidelijk gezegd dat het voor ruig terrein was en niet voor een achtertuintje.

Na een tijdje heb ik de maaimachine overgenomen en ben écht gaan maaien. Fanatiek heen en weer door het hoge gras. De man stopte mij en zei dat de machine hier echt niet voor bedoeld was. Ik vroeg hem of het normaal is, ookal forceer ik de machine, dat er ineens zoveel rook uitkomt, alsof er een explosie heeft plaatsgevonden. Nee, dat was niet normaal, vond hij ook.

Ik ging nog even door met maaien (onder toeziend ook van die man die de hele tijd stond te gebaren dat dit zo niet OK was). De maaimachine deed echter keurig wat ie moest doen, zonder rook. Ik raakte steeds verder uit mijn humeur, hoewel ik ook wel moest lachen om de idiote situatie.

Na nog wat baantjes zei de man dat hij echt weg moest en niet langer kon wachten. Hij beloofde goed naar de machine te kijken om te achterhalen wat het probleem was. Ik geloofde hem niet en hij ook niet. Ik had echter weinig andere keus dan hem de machine mee te geven.

De machine staat nog altijd daar. Ze waren wel mijn telefoonnummer kwijtgeraakt, maar dat wist alleen die eigenaar en elke keer dat ik belde wist niemand ergens van totdat ik hem eindelijk te pakken kreeg. De maaimachine was perfect volgens hem.

Ze zijn een klant armer. Ik rij liever een stuk verder dan nog een cent aan deze mensen te geven.

(De maaimachine staat nu bij hen te koop, want ik wil hem niet terug)

Moestuin Toscane, Wijn en olijfolie

Mesthoop overhoop

Written by willemijn lindeboom 24/06/2025 3 reacties

Ik had een week geleden al gezien dat de randen van onze grote mesthoop overhoop lagen. Ik vroeg met enig tact aan mijn vriend of hij een volgende keer iets meer afstand wilde houden als hij met de tractor maait. Hij zei beledigd dat hij heel veel afstand had gehouden.

Ik geloofde er niets van.

Vandaag zag ik ineens wat de reden is van de puinhoop. De wilde zwijnen zijn bezig de hele boel overhoop te halen. Er zitten veel overheerlijke wormen in de mest en wilde zwijnen zijn daar dol op. We hebben de mest al ongeveer een jaar. De twee hopen hadden we met veel oud hooi overdekt om ze te beschermen tegen de zon. Oude mest is heel goed voor de tuin en bomen, maar verse mest niet.

Als de zwijnen zo doorgaan blijft er van de hopen niets over en droogt alle mest uit. Ik heb helaas geen idee hoe ik de zwijnen van de mest weg kan houden … wolven komen niet op oproepbasis.

Toscane, Wijn en olijfolie

Vogelnestjes

Written by willemijn lindeboom 13/06/2025 2 reacties

Dit voorjaar was ik de olijfbomen aan het snoeien. Ik probeer altijd goed te kijken of er ergens een vogelnestje zit, maar die dingen zijn gek lastig te zien.

Zo was ik op een dag druk aan het snoeien, genietend van al die zingende vogeltjes om mij heen. Het viel mij niet op dat er wellicht wel erg luid gezongen werd … Plotseling vloog er een klein vogeltje rakelings over mijn hoofd.

Er ging (eindelijk) een lichtje branden. Dit vogeltje was duidelijk radeloos (als vogels dat al kunnen zijn). Ik keek nog n’s goed en zag dat ik maar een tak van een vogelnestje verwijderd was.

Het betreffende vogelnestje … inmiddels niet meer zo goed verborgen!

Afgelopen weekend hebben we, rijkelijk laat, nog wat olijfbomen gesnoeid. Toen ik de dag erna de takken aan het uitzoeken was (wat wordt hout voor de kachel en wat blijft op het land liggen) vond ik weer een nestje. Een heel ander soort. De binnenkant was met haar bekleed en super zacht.

Het leek ongebruikt, helemaal perfect. Blijkbaar had het vogeltje dat dit nest had gebouwd ergens nog een beter nestje neergezet … of wie weet wat er gebeurd is.

Als je zo’n nestje van dichtbij bekijkt en ziet hoe fantastisch het gemaakt is, door dieren zonder armen of vingers. Ze hebben twee pootjes en hun snavel en daar doen ze al het werk mee. Indrukwekkend.

Moestuin Toscane, Wijn en olijfolie

Wijngaard

Written by willemijn lindeboom 09/06/2025 7 reacties

Afgelopen winter hebben we de wijngaard onder ons huis gekocht. Dat is nog eens iets anders …!

Al jaren wordt er met van alles op de wijngaard gespoten en behoorlijk ook. De personen die het gif spuiten zitten keurig volgens de normen in een afgesloten tractor, met (hoop ik voor hen) de juiste filters om schone lucht te kunnen inademen tijdens het spuiten.

Ik echter heb geen enkele filter en krijg het allemaal rijkelijk over mij heen gestort. Nou is het inmiddels vrij duidelijk dat een aantal heel nare ziektes van landbouwgif komen. We besloten te kijken of het wellicht mogelijk zou zijn de wijngaard te kopen. Na lang wachten en rondvragen, bleek dat tot onze verbazing mogelijk.

Nou hebben we dus een hectare wijngaard erbij, een productieve wijngaard, hoewel de meeste stokken hun beste tijd wel gehad hebben.

Het plan?

Ik ga aankomende herfst en winter er van allerlei bomen en kruiden en andere planten in planten. Allemaal lokale planten die goed tegen slechte grond en droogte kunnen. Het wordt een syntropische wijngaard. Dat wil zeggen dat er op de lange termijn niets van buiten nodig zal zijn om goede druiven te produceren, plus wat kruiden en andere vruchten.

Werk aan de winkel dus!

Deze foto is van een maand geleden. Inmiddels is het gras niet groen meer!

Moestuin Toscane, Wijn en olijfolie

Twee maanden

Written by willemijn lindeboom 04/12/2024 3 reacties

Heb ik dan echt helemaal niets te vertellen de laatste tijd?

Er zijn alweer 2 maanden voorbij sinds ik voor het laatste iets aan de blog heb toegevoegd.

Genoeg anekdotes te vertellen. Genoeg kleine observaties waarmee ik mijzelf elke dag in mijn hoofd vermaak. Materiaal is er op zich wel, maar de tijd en het geduld om het op te schrijven ontbreken. Mijn hoofd staat er gewoon niet naar. Om toch een beetje een idee te geven van het leven hier in Toscane, een kort en gebrekkig overzichtje …

We hebben olijven geplukt. Drie weekenden lang. De olie van half oktober smaakt anders dan die van eind oktober. Dat was bijzonder om te merken. Sindsdien eten we elke dag bruschetta (brood roosteren, knoflook op het brood raspen en olijfolie eroverheen). Een prachtvoorbeeld van hoe de simpelste dingen gewoon het lekkerste zijn.

Ik heb vlak voor de eerste echte vorst al onze zoete aardappelen gerooid en dat waren er heel wat. Sommige planten hadden een paar kilo terwijl anderen helemaal niets hadden. Ik snap absoluut niet hoe dat kan, maar daar kom ik ooit nog wel achter denk ik. Ik heb wat zoete aardappelen aan onze zeer gewaardeerde buurman gegeven. Hij had ze nog nooit gegeten en wilde alles weten over deze ‘nieuwe’ groente.

Ik ben mij aan het verdiepen in ‘de landbouw’. Hoe kun je van alles verbouwen zonder te ploegen. Dat is mogelijk namelijk, maar je moet wel goed begrijpen hoe je dat moet doen. Ik ben er helemaal van in de ban (ook een reden dat ik niet blog!). De natuur is echt fascinerend en creëert vruchtbaarheid als wij haar haar gang zouden laten gaan. Dat doen wij natuurlijk niet, met alle consequenties van dien. Dat is wel erg in een notendop … maar dat is de kern van een soort van echt natuurlijke landbouw.

In Italie zijn veel kleine boeren bezig deze echt natuurlijke technieken toe te passen. Dat geeft mij hoop op een betere toekomst voor de aarde en al haar bewoners. Het stikt van de initiatieven, cursussen en boeken die iedereen die dat wil helpen om het anders te doen (wat moestuin en landbouw betreft).

Verder heb ik vooral enorm veel conversatielessen, eigenlijk te veel momenteel. Het komt dus misschien wel goed uit dat er nu AI is die ‘echt’ met mensen praat en hen verbetert. Ik heb een test gedaan van Langua en ben enorm onder de indruk. Ik raad nu dus iedereen aan om Italiaans (of welke taal dan ook) te leren met dit soort middelen in plaats van de normale Babbel en Duolingo apps.