Posted in: Wijn en olijfolie

Olijfolie

De oogst was alweer een paar weken geleden, maar het komt er steeds niet van om een blogje te schrijven.

We hadden erg weinig olijven dit jaar. Bij ons in de buurt hadden veel mensen weinig. We waren dus in anderhalve dag klaar met plukken. Onze frantoio (olijvenpers) was dat weekend dicht omdat er te weinig klanten waren. Om de olijven toch zo snel mogelijk geperst te krijgen zijn we op zoek gegaan naar een andere pers die ook kleine hoeveelheden doet. We hadden 6 kratten vol, dat is rond de 120 kilo en normaal heb je minstens 300 of 400 kilo nodig om je eigen olie te kunnen hebben.

De frantoio was een heel eind rijden, maar ze hadden nog plek (we hadden uiteraard eerst gebeld). Ditmaal hebben we op onze olie gewacht. Normaal, bij onze frantoio in de buurt, zetten we onze kratten olijven voor de deur op zondagavond, met een papiertje erop dat ze van ons zijn. Maandag kan ik dan de olie halen.

We hadden dit jaar weinig olijven, maar een heel hoog olie gehalte. 20,5%. Wat een verrassing! We reden met bijna 30 liter olie naar huis en hebben daar direct bruschetta gegeten (geroosterd brood met knoflook erop geraspt en veel olijfolie erover). Zalig. Dit heet officieel ‘bruschetta semplice’.

We eten nu al weken elke dag bruschetta semplice en het verveelt nog niet!

Posted in: Bijzondere mensen, Wijn en olijfolie

Italiaanse video over zelf wijn maken

Ik was op zoek naar informatie over het zelf maken van wijn. Eén bron was uiteraard YouTube en de meeste filmpjes waren informatief en heel praktisch. Echter, één video krijg ik maar niet uit mijn hoofd. En ik heb hem niet eens uitgekeken!

Drie jonge mensen buiten onder een boom, vertellen dat ze wijn gaan maken. Ze hebben druiven gekocht die keurig in wat kratjes op de achtergrond staan.

De drie begonnen met het neerleggen van een laagje heel dun plastic, om niets vies te maken. BUITEN! Ik had er al wat moeite mee, maar bleef nog even kijken.

Na een hele tijd allerhande introducties begonnen ze eindelijk de druiven van de steeltjes te halen. Maar … eerst plastic handschoentjes aan! Ik viel van mijn stoel. Zijn de druiven zo smerig dat je handschoenen aan moet? Zo ja, weet je dan zeker dat je er wijn van wil gaan maken?

Ik besloot nog even geduld te hebben en bleef kijken. Nadat de druiven door een machinetje waren geperst stond één van de drie parmantig naast de bak met het resultaat met twee zakjes in zijn hand. Hij schudde een zakje dat hij tussen duim en wijsvinger vasthield en zei: nu komt het meest belangrijke onderdeel van zelf wijn maken, namelijk het toevoegen van gist. Hij had twee smaakjes die speciaal goed waren voor hun type druif, zodat de wijn uiteindelijk precies zo zou smaken als hoort.

Ik ben opgehouden met kijken. Het is alsof je naar iemand staat te kijken die uitlegt hoe je zelf een gerecht klaar kunt maken. Hij/zij laat zien hoe je alles wast en in stukjes snijdt en daarna wordt er een zakje ‘kant en klaar’ bijgedaan zodat de maaltijd precies zo smaakt als bijvoorbeeld een diepvriesmaaltijd.

Wat een gebrek aan fantasie, wat een angst om vies te worden, wat een angst in het algemeen … en er nog een video van maken ook!

Ik hoop dat ik, nu ik dit heb geschreven, de video uit mijn hoofd kan zetten. De andere video’s waren van vreselijk knoeiende mensen die in hun garage, zonder plastic op de grond of aan de handen, met allerlei hulpmiddelen die ze toch al hadden, van hun eigen druiven elk jaar wat wijn maken en die laten zien hoe ze dat doen, vol praktische tips. Dat is pas informatief!

Posted in: Wijn en olijfolie

Het waterslot

Er zijn vele soorten, afmetingen en vormen watersloten. Het principe erachter is dat er wel lucht uitkan, maar niet in.

Dit is het type waterslot dat we hier lokaal in een winkel hebben gevonden:

Het is een plastic ‘dop’ die uit twee delen bestaat. Het ene deel zet je vast op de fles, als een normale dop. Dit deel heeft een hoge dubbele wand waarin je het water giet. Het andere deel past daarin en drijft deels op het water. Dit sluit het af voor inkomende lucht, terwijl de lucht die uit de flessen moet een hogere druk heeft en dus het drijvende deel makkelijk omhoog drukt waardoor de lucht ontsnapt.

Er bestaan ook andere types die veel mooier zijn, maar ik kan ze hier lokaal niet kopen. Een voorbeeld:

Posted in: Wijn en olijfolie

Wijn maken – langzame gisting

We hebben her en der gelezen en gehoord dat de eerste gisting (de spontane gisting) tussen de 5 en 7 dagen duurt en daarna moet je het sap van de schillen scheiden en de schillen goed uitpersen. Dat sap moet je verder laten gisten en in de komende maanden af en toe overhevelen, zodat alle kleine deeltjes die naar de bodem dwarrelen, uit de wijn verdwijnen.

We hebben geen apparatuur, dus we hebben de druiven zo goed mogelijk uitgeknepen (ik had de volgende dag zere armen!) en in grote flessen gedaan van 23 liter, waar een waterslot op past.

We hebben nu drie flessen van 23 liter en eentje van 5 liter. Deze staan nu heel rustig te gisten, af en toe komt er een bubbeltje uit het waterslot.

We hadden een klein beetje sap over dat we als aperitief hebben gedronken en … het was heerlijk. Het is onvoorstelbaar hoe snel de suikers uit het sap zijn verdwenen en omgezet in alcohol. Het sap was echt smaakvol en niet zoet meer.

Wat foto’s …

Posted in: Wijn en olijfolie

Bubbels

We hebben wat oude stukken wijngaard. Ik snoei deze elk jaar braaf. In september worden de druiven geoogst en elk jaar hebben we nauwelijks druiven. We sproeien niet, dus dat is één reden. De grotere reden is echter dat de reeën dol op onze onbespoten druiven zijn.

Kennen die dieren het verschil? Geen idee, maar het zou me niets verbazen. Ik begrijp anders niet hoe anderen wel druiven overhouden voor hun wijn.

Hoe dan ook, vorig jaar viel het mij op dat, waar veel bramen staan, de druiven waren blijven hangen. Dus we hebben deze zomer nooit gemaaid en de bramen volledig hun gang laten gaan.

Nu zijn we dus voor het eerst in ons leven wijn aan het maken. We doen het geheel zonder hulpmiddelen en geheel zonder toevoeging van wat dan ook. Het zal mij verbazen als het resultaat drinkbaar is … maar we willen het gewoon een keertje proberen.

We hebben een vat van 100 liter (voor olijfolie). Zaterdag hebben we geoogst en de druiven redelijk uitgezocht en die met de voeten geperst (ja ja … eerst goed de voeten schoongemaakt!). In het begin haalden we druiven met de hand van de steeltjes, maar het schoot niet op en daarna hebben we de hele boel met steeltjes en al geperst en in het olievat gedaan. Doek erover en wachten.

Nou ja wachten … het leek ons toch verstandig wat meer te weten te komen over hoe je nou eigenlijk wijn maakt! Dus we hebben her en der wat gelezen en wat filmpjes gekeken. Iedereen heeft er weer andere ideeën over en dat geeft hoop! Er is niet één goede manier, maar het kan op vele manieren.

Wel hebben we zondag een deel van de steeltjes uit het sap gehaald, want die geven waarschijnlijk teveel tannines.

Inmiddels staat de boel heerlijk te bubbelen. Ik roer meerdere keren per dag zodat alle schillen weer door het sap heen komen te zitten. De geur is uitstekend dus het eerste begin is blijkbaar goed gegaan.

Dit weekend gaan we verder met oogsten, hoewel we de meeste druiven inmiddels wel hebben geplukt.

Posted in: Moestuin Toscane, Toscane, Wijn en olijfolie

Rauwe tuinbonen

Ik had er zeker al n’s eerder over geschreven. In Italie eten we de tuinbonen ook rauw, een echte delicatesse! De beroemde combinatie is rauwe tuinbonen met schapenkaas (pecorino).

Ik had in het najaar tuinbonen gezaaid en die zitten inmiddels vol met … bonen (uiteraard!), dus we eten er elke week twee keer ruimschoots van. Als ze zo vers zijn als nu, maximaal 15 minuten tussen plukken en eten, zijn ze nog veel lekkerder dan wanneer je ze in een winkel koopt. Uiteraard. Knapperig en zoet en toch met iets bitters af en toe.

We doen er ook ruim olijfolie overheen. Op de foto ziet dat er niet zo goed uit, maar het is zalig!

Posted in: Toscane, Wijn en olijfolie

Flink snoeien!

We zijn ‘alweer’ twee weken klaar met het snoeien van de olijfbomen. Dit jaar zijn we eindelijk op de gewenste hoogte uitgekomen. Dat wil zeggen, persoonshoogte. Bijna alle bomen kunnen we nu snoeien en plukken zonder ladder.

We hebben stookhout voor jaren en jaren! Maar het ontbreekt ons niet aan plek om dat op te slaan!

Ik maakte deze foto waarop een drastisch gesnoeide olijfboom (in 4 jaar tijd, elk jaar een flink stuk eraf) staat en rechts zijn ‘broertje’. Die is van de buurman en wordt al jaren niet gesnoeid (hij heeft teveel andere bomen!).

Onze bomen waren nog veel hoger en ‘ongesnoeider’ dan die boom rechts, maar het geeft een idee. Ik wil al een tijdje in mijn oude foto’s zoeken naar hoe het er in het begin uitzag hier, om het verschil goed te kunnen zien. Heb uiteraard nog geen tijd gehad!

Posted in: Moestuin Toscane, Toscane, Wijn en olijfolie

Ineens koud

Vorige week vroor het plotseling drie graden, nadat we een paar weken lang prachtig warm weer hebben gehad.

Het resultaat … de bladeren van de aardappelen zijn zwart, de prachtige frisgroene blaadjes in de wijngaarden (of dat wat daarvan over is) zijn verschrompeld, de blaadjes van de kiwi’s idem en veel fruitbomen hebben nu bruine bloesem.

De boeren hier in de buurt zijn wanhopig. De schade is enorm aan de meeste gewassen. Het leven van boeren bestaat deels uit vechten tegen de natuur en hopen op weer dat een beetje meewerkt. Dat doet het weer niet altijd en de laatste jaren steeds minder.

De meeste mensen staan hier zelden bij stil, want alles wordt in supermarkten gekocht. Stel echter dat het weer echt heel vreemde dingen gaat doen (niet zo’n uitzonderlijke hypothese), kunnen de boeren ons dan blijven voeden en zo ja, tegen welke prijs?

In de wijngaarden die geen schade hebben, hebben de boeren twee nachten lang vuurtjes gestookt of met tractors op en neer gereden. Fruitboomgaarden in het Noorden van Italie zijn besproeid om de bloemen en vruchten te beschermen. Het is allemaal enorm veel werk met vaak extra uitstoot van broeikasgassen.

Over twee nachten is opnieuw min één voorspeld bij ons. We zullen zien wat dat gaat doen!

Verschrompelde blaadjes.
Posted in: Toscane, Wijn en olijfolie

Landbouwgif

Ik las een tijdje geleden dat Toscane de tweede regio van Italie is waar het gebruik van glyfosfaat wordt verboden. Volgend jaar geldt dit verbod voor heel Europa geloof ik, maar Toscane loopt voor. Goed nieuws dus. Glyfosfaat is een onkruidverdelger dat hier veelvuldig wordt gebruikt.

Gisteren ging ik een stukje fietsen en zag dit:

Ik kan beter zeg, ‘onder andere dit’, want de ene na de andere wijngaard was flink met deze onkruidverdelger bespoten. Op wijngaarden wordt vaak glyfosaat gebruikt voordat de wijnstokken blad hebben. Dit middel wordt namelijk via de bladeren door de planten opgenomen.

Het ziet er zo triest uit, die dode planten in het voorjaar. Hectare na hectare. En dat terwijl inmiddels duidelijk is dat wijngaarden met normale begroeiing veel beter zijn voor de boeren zelf. Het water wordt bijvoorbeeld beter vastgehouden op het land en dat is erg belangrijk. Maar de wijnstokken hebben ook minder last van ziektes als er geen gif wordt gebruikt. De bodem is veel gezonder en daar moeten druiven (net als alle andere planten) het van hebben.

Het klinkt allemaal logisch, maar niet veel boeren rondom mijn huis zien het zo. Helaas. Ze zijn enkel bezig met ‘efficient’ het land bewerken. Dat dit niet echt efficient is op de langere termijn, daarvan zijn ze blijkbaar nog niet op de hoogte.

Mijn knal oranje bloemetjes naast de deur van mijn huis fleurden me weer een beetje op …